Το Πρώτο Project του Kengo Kuma στο Dubai: Αρχιτεκτονική σε Αρμονία με τη Φύση
Πρόσφατα, έχω αναπτύξει έντονο ενδιαφέρον για τη μελέτη της σύγχρονης αρχιτεκτονικής, οπότε κατά καιρούς θα γράφω αναρτήσεις πάνω σε αυτό το θέμα. Σήμερα, θέλω να μιλήσω για τον Kengo Kuma, ιδιαίτερα με αφορμή την εμφάνιση του πρώτου του project στο Ντουμπάι.
Αυτός ο Ιάπωνας μετρ έχει δημιουργήσει μια μοναδική προσέγγιση που έχει αναδιαμορφώσει πλήρως την αντίληψη για τη σύγχρονη αστική αρχιτεκτονική. Ο Kengo Kuma έχει εξελιχθεί στον κορυφαίο υποστηρικτή της λεγόμενης αρχιτεκτονικής “anti-object”. Η βασική του υπερδύναμη βρίσκεται στην ικανότητά του να ενσωματώνει αρμονικά ένα κτήριο στο γύρω τοπίο, συνδυάζοντας ό,τι δημιουργεί ο άνθρωπος με ό,τι δημιουργεί η φύση. Συχνά λέει ότι ο στόχος του είναι να κάνει την αρχιτεκτονική απαλή, απτή και προσαρμοσμένη στην ανθρώπινη κλίμακα, ώστε μόλις βρεθεί κανείς μέσα, να αισθάνεται τη ζεστασιά, την κίνηση του αέρα και το φυσικό φως.
Ο Kengo Kuma γεννήθηκε το 1954 στη Yokohama. Το ξεχωριστό αρχιτεκτονικό του ύφος διαμορφώθηκε από αρκετούς καθοριστικούς παράγοντες, όπου οι προσωπικές παιδικές του εικόνες, η παραδοσιακή ιαπωνική κουλτούρα και η βαθιά κρίση της σύγχρονης αρχιτεκτονικής συνυφάνθηκαν.
Το βασικό ερέθισμα που οδήγησε τον νεαρό Kengo να επιλέξει αυτό το επάγγελμα ήταν το διάσημο Yoyogi National Gymnasium στο Τόκιο, σχεδιασμένο από τον σπουδαίο Ιάπωνα αρχιτέκτονα Kenzo Tange για τους Ολυμπιακούς Αγώνες του Τόκιο το 1964. Ο Kuma εντυπωσιάστηκε τόσο πολύ από τον τρόπο με τον οποίο το κτήριο συνδύαζε τον μοντερνισμό με την ιαπωνική αισθητική, που τότε αποφάσισε να γίνει αρχιτέκτονας.
Στο έργο του, ο Kuma συνδυάζει με μαεστρία τον παραδοσιακό ιαπωνικό μινιμαλισμό, με τη φιλοσοφία του κενού γνωστή ως “ma”, τη φυσική αρμονία γνωστή ως “shizen”, και τη σύνδεση των εσωτερικών με τους εξωτερικούς χώρους με προηγμένες τεχνολογίες. Από αυτή τη σύζευξη προκύπτει ένα ύφος στο οποίο η πανάρχαια τέχνη της ξύλινης αρχιτεκτονικής και οι ιδιαίτερα σύνθετοι αρμοί χωρίς ούτε ένα καρφί επαναπροσδιορίζονται μέσα από το πρίσμα του ψηφιακού σχεδιασμού.
Δημιουργεί ελαφριές, ημιδιαφανείς, «αναπνέουσες» όψεις από εκατοντάδες ξύλινα σκίαστρα, μπαμπού, ριζόχαρτο και πέτρα, οι οποίες, χάρη σε σύγχρονες τεχνικές λύσεις, γίνονται ανθεκτικές και πυράντοχες. Αυτή η προσέγγιση εμπνευσμένη από τη φύση φαίνεται στο New National Stadium στο Τόκιο, που κατασκευάστηκε για τους Ολυμπιακούς Αγώνες, όπου μια τεράστια αθλητική αρένα σχεδιάστηκε ως μια ζωντανή, δασώδης δομή με χιλιάδες δέντρα γύρω της και μια αιωρούμενη στέγη από κέδρο.
Ευρέως γνωστό είναι επίσης το μουσείο V&A Dundee στη Σκωτία, που θυμίζει διαδοχικούς θαλάσσιους βράχους σμιλεμένους από τα κύματα, όπως και το ξύλινο κατάστημα SunnyHills στο Τόκιο, που μοιάζει με ένα αιωρούμενο σύννεφο από αλληλοπλεγμένες ξύλινες λωρίδες.
Τώρα αυτή η οργανική προσέγγιση βρίσκει την έκφρασή της στη Μέση Ανατολή, στην καρδιά του Ντουμπάι, όπου ο Kuma δημιουργεί το πρώτο του οικιστικό project, το Wedyan — The Canal, κατά μήκος του υδάτινου καναλιού στο Business Bay. Το project αναπτύσσεται από την εταιρεία ανάπτυξης του Ibrahim Al Ghurair, στο πλαίσιο μιας σειράς εντυπωσιακών έργων υπό το brand Muraba.
Το ίδιο το όνομα Wedyan μεταφράζεται ως “κοιλάδες” ή “κοίτες ποταμών”, και ο πύργος των 46 ορόφων παραπέμπει οπτικά στις καμπύλες ενός φαραγγιού που έχει σμιλευτεί από το νερό πάνω στον βράχο. Ο αρχιτέκτονας αξιοποιεί μια πολυεπίπεδη γεωμετρία όψης με terracotta screens και ανάγλυφα οργανικά πάνελ που φιλτράρουν απαλά την έντονη ηλιακή ακτινοβολία του Ντουμπάι, δημιουργούν βαθιές σκιές και κατευθύνουν τις ροές αέρα, μετατρέποντας το κτήριο σε μια δροσερή όαση.
Αυτό το project προσφέρει μια νέα κλίμακα πολυτέλειας, βασισμένη στην απτικότητα, τη σιωπή και την ιδιωτικότητα, όπου περίπου 150 ευρύχωρες κατοικίες διαθέτουν τις δικές τους πράσινες βεράντες και βυθίζονται μέσα σε διαμορφωμένους κήπους. Η άφιξη αυτής της αρχιτεκτονικής του Kengo Kuma αποτελεί ένα παράδειγμα για το πώς ο χώρος μπορεί να γίνει πιο ανθρώπινος και αποδεικνύει ότι ακόμη και στην καρδιά μιας σύγχρονης μητρόπολης, είναι δυνατό να ζει κανείς σε αρμονία με τους φυσικούς ρυθμούς.
Συνολικά, είναι πολύ ενθαρρυντικό να βλέπουμε ολοένα και περισσότερα μοναδικά projects να εμφανίζονται στο Ντουμπάι — όχι απλώς έργα με την παλιά ταμπέλα του “the biggest”, αλλά πραγματικά ξεχωριστές και μοναδικές αναπτύξεις.